Anasayfa » Haberler » Ankara Pekin ve Washington çıkarlarını çatıştırıyor

Ankara Pekin ve Washington çıkarlarını çatıştırıyor

458px-SM-3_launch-USS_Decatur

Ankara Pekin ve Washington çıkarlarını çatıştırıyor

ABD, kendi füze savunma sistemi için lobi yapma imkanlarıyla büyük bir ihtimalle muradına erecek ve Türkiye Çin’in koşullarına kıyasla kendisi için o kadar uygun olmıyan koşullar altında Amerikan sistemini almak zorunda kalacak. Siyasi Sosyal Araştırmalar Merkezi Müdürü Vladimir Yevseyev, Türkiye Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu’nun Washington’da yaptığı açıklamayı şöyle yorumladı. Dışişleri Bakanı, Türkiye’nin Çin’li füze savunma sistemini kesin olarak henüz tercih etmediği, ve bu konudaki kararını gözden geçirip ABD’nin lehine alabileceğini açıklamıştır.

Eylül’de Çin Hassas Makineler İhracat ve İthalat Şirketi (CPMIEC) Amerikan Raytheon Şirketini geride bırakıp füze savunma sistemi ihalesini kazanmıştı. Böylece Çin Türk Silahlı Kuvvetleri’ne Rus yapımı S-300P sisteminin değiştirilmiş kopyası HQ-9 füze savunma komplekslerini teslim etme hakkını kazanmış oldu. Ama ihale sonuçlarının Türk hükümeti tarafından onaylanması gerekiyor. Amerika’nın bu ihaleyi kaybetmesi Washington’un Ankara’ya güçlü bir siyasi baskı yapmasına neden oldu. Bu arada Amerikalılar, ABD’nin İran, Kuzey Kore ve Suriye ile işbirliği yapmaktan dolayı Çin’li şirkete yaptırımlar uyguladığını hatırlattılar. Ayrıca, Beyaz Saray, Türkiye’nin Çin ile NATO standartlarına uygun olmıyan füze savunma sistemini geliştirmesinin Ankara’nın müttefiklerinin ortak hareketlerde bulunma kabiliyetini olumsuz şekilde etkileyeceğini ve NATO’nun temel ilkelerinden birine aykırı olacağını kaydetti.

Sonuçta Washington’da konuşma yapan Türkiye Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, Ankara’yı ilgilendirecek yeni teklifin yapılması halinde onun Amerikan veya Avrupa’lı bir şirket ile anlaşma yapacağı açıklamasında bulunmuştur.

Vladimir Yevseyev, Rusya’nın Sesi’ne verdiği demeçte Türklerin muhtemelen çok zor durumda bulunduklarını ve büyük bir ihtimalle Amerikalıların yine de kendi füze savunma sisteminin tercih edilmesini sağlayacaklarını vurgulayarak şunu söyledi:

‘Muhtemelen oyun oynanıyor. Türkler Çinliler vasıtasıyla proje maliyetini düşürmek veya kendisine özel dikkat çekmek istemiş olabilirler. Yine de büyük bir ihtimalle Amerikan füze savunma sistemi kullanılıyor olacak. Hiç olmazsa Türkiye NATO üyesidir. Ama o tabii ki en azından gösteriş olsun diye bağımsız davrandığını göstermeye çalışıp ABD’nin sözleşme için daha iyi şartları teklif etmesini sağlamaya çalışacak’.

Vladimir Yevseyev’e göre Çin de imzalanacak sözleşme sayesinde sadece ticari değil siyasi kazançlar elde etmeye çalışarak kendi oynu oynuyor:

Aslında, Çin’in bu ihaleyi kazanması ona NATO üye ülkeleriyle işbirliği kurma fırsatını tanıyor. Çin ilk defa kendi füze savunma sistemine sahip olduğunu söyleyebilir, onu gelişmiş ülkelerde tanıtıp satabilir. Bu gerçekten büyük bir şanstır. Çin Türkiye için oldukça cazip koşullarla sevkiyatlar gerçekleştirmeye hazır. Ekonomik bakımdan Çin ABD’den çok daha iyi şartları teklif edebilir. Ama ABD’nin çok daha siyasi yöntem kullanma imkanı vardır. Türkiye’nin sahip olduğu teçhizatın hemen tümünün Amerika yapımı olduğu göz önünde bulundurulduğunda Türkler Çin’li füze savunma sistemini almak için böyle bir riske girmeyecekler’.

Bu arada Amerikalılar, Ankara’ya yaptıkları güçlü siyasi baskının Çin’i geride bırakmak için yeterli olacağından emin değiller. Amerikan Raytheon ve Lockheed Martin şirketleri ABD hükümeti ve sanayi çevreleriyle Türkiye’ye tekliflerini değiştirme konusunda yoğun görüşmeler yapıyor. Şirketlerin amacı tekliflerini Çin olanlarından daha cazip yapmaktır. ABD ayrıca Türkiye ile ortak füze savunma kompleksleri üretimi seçeneklerini değerlendiriyor. Çin’in ta bu teklifi ihalenin birinci aşamasında Türkiye’nin ilgisini çekmişti. Ayrıca Pekin, Ankara’ya füze ihalesinden elde edilen paraları Türk ekonomisine yatırmanın cazip şartlarını teklif etmişti. Şu an Amerikalılar da Türklere ilginç tekliflerde bulunuyorlar. Kaynaklardan biri, Türkiye’nin bu pazarlıkta uzay füzelerini fırlatma teknolojilerini elde etmek niyetinde olduğunu belirtti. Ancak ABD yönetiminin genel teklif paketi kapsamında bu teknolojilerin ihracatını onaylayıp onaylamıyacağı şimdilik belli değil.

Hakkında admin