Anasayfa » Makale ve Analizler » Bir de Çin var (2)

Bir de Çin var (2)

Bu köşede 27 Eylül’de yayınlanan yazının başlığı “Bir de Çin var” idi. Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in günler süren ABD seyahatinden bahsedilen o yazıyı şimdi devam ettirmek gerekiyor; zira Çin’in bir numaralı ismi geçen hafta önemli başka bir ziyaret daha gerçekleştirdi.

Bu kez Büyük Britanya’ya giden Xi Jinping, olabilecek en şatafatlı biçimde Kraliçe II. Elizabeth tarafından ağırlandıktan sonra Başbakan David Cameron’la toplam 46 milyar dolar değerinde işbirliği antlaşmaları imzaladı. İki lider Britanya ve Çin arasındaki ilişkilerin altın çağının başladığını da ilan ettiler ve işbirliklerini “küresel ortaklık” olarak tanımladılar.

Xi Britanya’yı “Çin’in Avrupa’daki en yakın dostu” olarak adlandırmayı da ihmal etmedi. Herhâlde Avrupa’daki bazı başkentler buna bir hayli içerlemişlerdir.

Ziyaret tahmin edileceği gibi Britanya’daki insan hakları örgütlerini, özellikle de Tibet davasına sahip çıkanları ayağa kaldırdı; ama büyük devletlerin âli menfaatleri sözkonusu olduğunda bu tür tepkilerin kolaylıkla görmezden gelindiğini herhâlde hatırlatmaya gerek yok. Ziyaret sırasında tek huzursuzluk, Xi Jinping “Umarım AB bir bütün olarak kalır,” dediği zaman yaşandı. Öyle ya, Başbakan David Cameron’un söz verdiği “Birleşik Krallık AB’de kalsın mı, kalmasın mı?” referandumunun tarihi giderek yaklaşıyor.

Aslında Birleşik Krallık ile Çin arasında birkaç yıl önce önemli krizler yaşanmıştı. Cameron’un Tibetlilerin ruhani önderi ve Nobel Barış Ödülü sahibi Dalay Lama’yı 2012’de ağırlaması Pekin yönetiminin büyük tepkisini çekmiş, zedelenen ilişkileri düzeltmek için Britanya bir hayli çaba göstermişti. Ne de olsa, ülkenin Maliye Bakanı George Osborne’un 2013’te dediği gibi: “Çin neyse o. Ya burada var olacağız ya da hiçbir yerde olmayacağız.

Avrasya’nın iki ucundaki bu ülkelerin ilişkileri tarihte de bir hayli inişli çıkışlı oldu. Zaten Batılı devletlerin 19. yüzyılda Çin üzerinde giriştikleri etki mücadelesi, bu ülkede tüm Batılılara, bu arada İngilizlere karşı yoğun bir kuşku yerleştirmiş durumda. Çinli tarihçilerin kendi ülkelerinin geçmişinden bahsederken bu döneme “utanç yüzyılı” demelerinin sağlam gerekçeleri var. Bir İngiliz sömürgesi olan Hong Kong’un 1997 yılında Çin’e devredilmesi süreci yine de iki ülke tarafından son derece başarıyla yönetilmiş; Asya’daki bu önemli finans merkezinin nispeten kolay bir şekilde el değiştirmesi Çin ve Birleşik Krallık arasında ileride kurulacak dostane ilişkiler için iyi bir yatırım olmuştu.

Xi’nin Londra gezisinin bir ay önceki ABD ziyaretinden çok daha iyi geçtiği söylenebilir. O ziyaret esnasında Washington yönetimi Çin kaynaklı siber saldırılardan şikâyet etmiş ve Çin Denizi’ndeki paylaşım kavgasında bu ülkeyi geri adım atmaya çağırmıştı. ABD’nin Doğu Asya’daki askerî varlığını giderek takviye ettiğini de hatırlatalım.

Londra ise Çin’i rahatsız edecek her türlü açıklama, hattâ imadan uzak durmayı tercih etti. Dünya Bankası’na rakip olarak gördüğü için ABD’nin kurulmasına şiddetle karşı çıktığı Asya Altyapı Yatırım Bankası’na Londra’nın sermayedar olarak destek vereceğini açıklaması da Washington’u doğrusu pek memnun etmedi.

Anlaşılan ABD enerjisini Pasifik havzasına yoğunlaştırabilmek için Ortadoğu’daki sorunları çözmeye ya da Rusya’yla bir uzlaşmaya vararak bunları en azından yönetilebilir kılmaya çalışırken Büyük Britanya da boş durmamaya karar vermiş.

Geçen aylarda Rus savaş uçakları Britanya hava sahasını düzenli olarak ihlal edip kriz çıkartırken, İngiltere’ye de bakmayı unutmayın mesajı vermiyorlar mıydı zaten?

tbilener@gsu.edu.tr

kaynak: http://www.taraf.com.tr/bir-de-cin-var-2/

Hakkında admin

x

Check Also

Türkiye’nin Uygur Türkleriyle ilgili endişeleri BM’de dile getirildi

Türkiye, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu çalışmalarındaki ulusal beyanında, Uygur Türklerinin kültürel ve dini kimliklerine saygı ...

Türkiye’den Birleşmiş Milletler’de Uygur Türkleri tepkisi

Türkiye, Birleşmiş Milletler 75. Genel Kurulu kapsamında gerçekleştirilen Sosyal, Kültürel ve İnsani İşler’den sorumlu III. ...

39 ülke Uygur Türkleri için çağrı yaptı. Listede Türkiye yok

Çin hükümetine toplama kamplarında zorla tutulan Uygur Türklerinin serbest bırakılması çağrısı yapılan ve 39 ülkenin ...

CHP’den iktidara Uygur Türkleri tepkisi

39 ülkenin imzaladığı ‘Uygur Türkleri’ mektubunda Türkiye’nin imzasının yer almamasını eleştiren CHP Eskişehir Milletvekili Utku ...

Sessizliğe gömülen dünya karşısında Çin’in Doğu Türkistan’a zulmü

Erdoğan’ın Doğu Türkistan’a yapılan zulmü ‘soykırım’ olarak nitelendirmesine rağmen Çin ile stratejik ilişkiler nedeniyle sessiz ...

Çinperver Vatan Partisi’nden Doğu Türkistan Karşıtı Açıklama

Cumhur İttifakı’nın gayrı resmi ortağı olarak adlandırılan Vatan Partisi, Doğu Türkistan’daki sistematik soykırımı duyuran ve ...

Skandal! Çin, Türkiye’deki Doğu Türkistan haberlerine erişim yasağı koydurmaya başladı

Doğu Türkistan’daki insanlık dramı katlanarak devam ederken, skandal bir gelişme yaşandı. Türkiye’de Doğu Türkistan ile ...

ABD yönetimi Hong Kong’daki Yasama Konseyi seçimlerinin ertelenmesini kınadı

ABD yönetimi, Hong Kong’daki Yasama Konseyi seçimlerinin 1 yıl ertelenmesini kınayarak, yetkililere kararlarını gözden geçirme ...

ABD : ÇİN’İN UYGURLARA KARŞI İNSAN HAKLARI İHLALLERİ İÇİN YAPTIRIMLAR ARTACAK

ABD,Dışişleri Bakanı Pompeo Çin’in Doğu Türkistan’da yaşayan Uygurlar.Kazaklar ve diğer Çinli olmayan Müslüman halklara karşı ...