Anasayfa » Doğu Türkistan » Doğu Türkistan
803537.ai

Doğu Türkistan

(Uygurca: شەرقىي تۈركىستان Sherqiy Türkistan; Uyguriye), Orta Asya’nın orta bölümünde yer alan büyük Türkistan’ın doğu kesimidir. 1949 yılından bu yana Çin’nin İşgal altındadır. Bir orta çağ Uygur el yazmasında “Uygurların Ülkesi” anlamına gelen, “Uygur Έli” terimi bulunmuştur.

Doğu Türkistan, Türkistan’ın bir parçasıdır. Türkistan, batıda Hazar Denizi’nden, doğuda Altay ve Altın Dağları’na; güneyde Horasan, Karakurum Dağları’ndan, kuzeyde Ural Dağları ile Sibirya’ya kadar uzanmaktadır. Doğu Türkistan; Türkistan’ın doğusunda ve Asya kıtasının tam ortasında bulunmaktadır. Güneyde Pakistan, Hindistan, Keşmir ve Tibet, güneybatı ve batıda Afganistan ve Batı Türkistan, kuzeyde Sibirya ve kuzeydoğuda Çin ve Moğolistan ile sınırdır.

Doğuda Çin ve Moğolistan, kuzeyde Rusya Federasyonu, batıda Batı Türkistan ile Afganistan, güneyde Keşmir ve Tibet ile çevrilmektedir. Doğu Türkistan’ın büyük bölümü Karakoram, Tanrı Dağları, Tarbagatay ve Altay sıradağları ve Taklamakan Çölü ile kaplıdır. Bu bölgede büyük ölçüde 50 milyon Uygur, Müslüman olup Türkçe konuşan insanlar yaşar.

Doğu Türkistan, günümüzde 1,65 Milyon km2 alanı kapsar, önceleri resmi kaynaklara göre 1,82 milyon km2 alanı kapsardı. Güneydeki Kunlun Dağları, Doğu Türkistan ile Tibet arasında sınır, ve kuzeydeki 400 kilometre uzun Altay Dağları Doğu Türkistan ile dış Moğolistan, Rusya ve Kazakistan arasında sınır oluşturur. Tanrı Dağları 1700 kilometre uzunlukta ve 250-300 kilometre genişlikte, büyük bir bölümü Doğu Türkistan’da, güneyden kuzeye doğru uzanırlar.

Çok zengin bir tarihe sahip ve görkemli görünümlü Doğu Türkistan, yüksek dağlarla, çok iyi ve ilginç çöllerle, güzel otlaklar ve ormanlarla kaplıdır.

BUNLARI YAPMAK YASAK
Merkezi yerleşim yerlerinde çeşitli binalara ve kalabalık mekanlara yerel yönetimce asılan afişler, Çin yönetiminin getirdiği bazı dini kısıtlamalara dikkati çekiyor. Afişlerde, resmi nikahı olmayan çiftlere dini nikah kıyılması, dini yöntemle boşanma işleminin yapılması, okulda öğrenimini sürdüren öğrenci ve reşit olmayanlara namaz kılmak, oruç tutmak ya da Kur’an-ı Kerim okumayı öğrenme yönünde telkinler yapılması yasaklanıyor. “Yasa dışı Kur’an kursu açmanın, resmi onay olmadan dini amaçlı öğrenci toplamanın ve düğün, cenaze gibi törenlerde “dini tebliğ” yapmanın” yasak olduğu hatırlatılan afişlerde, üzerinde “Sincan Medenileşme Ofisi” ibareleri yer alıyor. Afişlerde ayrıca, “helal” ve “haram” kavramları kullanılarak “aşırı dinci ideolojileri yayma suretiyle olağan dini faaliyetlere zarar vermek; yabancı kaynaklı radikal dini eğilimleri yurt içine taşımanın” suç kapsamında değerlendirileceği ifadeleri yer alıyor.

Sincan Uygur Özerk Bölgesi’nin tarihi Kaşgar vilayeti, yerel Uygur nüfusun yoğunluğuyla dikkati çekiyor. Urumçi’de olduğu gibi, kent merkezini çevreleyen anayol ve köprülerin üzerinde yoğun polis kontrolleri var. Kentte her sokak ve köşe başında onlarca silahlı polis bekliyor. Tarihi kentte bulunan meşhur İd Kah (Eidgah) Camisi civarındaki dükkanların hemen hemen tümünü yerel Uygur esnafın işlettiği görülürken, burada da başkent Urumçi’de olduğu gibi vatandaşlar video ve fotoğraf çekilmesini tepkiyle karşılıyor.

Çin genelinde eğitim-öğretimdeki yaz tatiline rağmen Kaşgar’da ilk ve orta dereceli öğrencilerin dersleri halen sürüyor. Okul çıkışlarında emniyet yetkililerinin, bazı öğrenci velileriyle yakın iletişimde oldukları dikkati çekiyor. Kaşgar’da halk genel olarak Urumçi’dekilere göre iletişim kurmakta daha cesur davranabiliyor.

Doğu Türkistan Devlet Forsu

Doğu Türkistan Bayrağı

bu bayrak Doğu Türkistan’da yasaklandı

Doğu Türkistan Haritası

803537.ai

Hakkında admin

x

Check Also

Başakşehir UÖD’de, Doğu Türkistan Tanıtıldı

Başakşehir Uluslararası Öğrenci Derneği eğitim çalışmaları kapsamında Doğu Türkistan ülke tanıtım günü gerçekleştirdi.  İstanbul’da misafir ...

Çin Başkanı Şi Cinping’ten coronavirüs açıklaması

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, Hubey eyaletine bağlı Vuhan kentinde ortaya çıkan yeni tip coronavirüs ...

Çin’in Doğu Türkistan belgeleri basına sızdı! İzahı olmayan neden

Çin’in gözaltı kamplarında tutulan yüz binlerce Müslüman Uygur Türkü ile ilgili belgelere uluslararası medya ulaştı. ...

Türk Dünyası Jeopolitiği Perspektifinden Kuşak ve Yol projesine bakış

Çin Araştırmaları Enstitüsü, İstanbul Türk Ocakları ve Uygur Akademisi tarafından ortaklaşa düzenlenen “Türk Dünyası Jeopolitiği ...

Doğu Türkistan’da korona virüsün ne kadar yayıldığı sorusuna ‘devlet sırrı’ cevabı

Çin’de ortaya çıkan ölümcül koronavirüs (2019-nCoV) salgınının Doğu Türkistan’da ne kadar yayıldığına ilişkin soruya, Çinli ...

Coronavirüs Çin ve dünya ekonomisini nasıl etkiledi?

Çin’in Wuhan kentinde ortaya çıkan coronavirüs Çin ve dünya ekonomisini olumsuz anlamda etkilerken birçok şirket ...

Doğu Türkistan’da neler oluyor

Çin’in Wuhan kentinde patlak veren coronavirüs salgını Çin zulmü altındaki Doğu Türkistan’da can almaya devam ...

Doğu Türkistan’da coronavirüs bahanesiyle soykırım

Çin’de patlak veren coronavirüs tehdidinin birçok ülkenin yanı sıra Doğu Türkistan’a da sıçradığı iddia edildi. ...

STK’LAR ‘DOĞU TÜRKİSTAN’I ELE ALDI

Şanlıurfa’daki Sivil Toplum Kuruluşları tarafından “Ümmetin Yetimleri Doğu Türkistan’da Neler Oluyor?” adlı konferans düzenlendi. Mozaik ...