Doğu Türkistan Haber ve Araştırma Merkezi Doğu Türkistan Haber ve Araştırma Merkezi
Son bir kaç haftadır yaşanan şiddet olaylarında 20’yi aşkın kişinin ölmesi ardından Şincan’daki Çin Komünist Parti yetkilisi, terörizme dini aşırılıklara karşı sert tedbirler alacaklarını açıkladı.
Çin’in işgal aldındakı Doğu Türkistan Uygur eyaletinde önde gelen komünist parti yetkilisi terörizme ve dini aşırılıklara karşı sert önlemler alacakları sözünü verdi.
Bu açıklama, son bir kaç haftadır yaşanan ve hükümetin terör saldırısı diye nitelediği olayları takip ediyor.
Doğu Türkistan’daki etnik Uygur azınlığa mensup bir çok kişi, uzun zamandır Pekin’in bölgede kontrolü sağlamasından rahatsız.
Bu durum, gerginliklere hatta zaman zaman şiddet olayları yaşanmasına dek varabiliyor.
BBC’nin Pekin’deki muhabiri Michael Bristow’un bildirdiğine göre Çin, Doğu Türkistan’da başka huzursuzluk çıkmasını önlemek istiyor.
Bunun için de “dini aşırılık” olarak gördüğü faaliyetleri hedef alıyor.
Bölgedeki etnik Uygur azınlık büyük ölçüde Müslüman.
Doğu Türkistandakı komünist parti yetkilisi Zhang Çunşiyan, yasal dini faaliyetlere izin verileceğini ancak bunların terör saldırısı örgütleme ya da şiddeti kızıştırma amaçlı kullanılmasına müsamaha göstermeyeceklerini bildirdi.
Bristow’un aktardığına göre Çinli yetkililerDoğu Türkistan’dan bahsederken sıklıkla dini aşırılıklarla terörizm arasında bağ kuruyor.
Son bir kaç gün içinde ikinci kez sıkı tedbir ve baskı gibi ifadeler gündeme geliyor.
Çin’in kamu güvenliğinden sorumlu bakanlığı, “teröristlere asla müsamaha gösterilmeyeceği, terör faaliyetlerinde bulunanların ağır şekilde cezalandırılacağını” duyurdu.
Kaşgar kentinde geçen ayın sonunda düzenlenen iki ayrı saldırıda 20’yi aşkın insan hayatını kaybetmişti. Bu olayların bir kaç hafta öncesinde de Hoten kentinde bir karakolda 20 dan fazla sayıda insan ölmüştü.
Doğu Türkistan’daki Uygur topluluğa üye bir çok kişi, Pekin’in kendilerine yaklaşımından rahatsız.
Sürgündeki Uygur gruplar da yaşanan sorunların ardında asıl bu sebebin yattığına inanıyor.
Çin’in Urumçi kentinde 2009 yılının Temmuz ayında Han Çinlileri ile azınlıktaki Uygur Türkleri arasında çatışmalar çıkmış, ülkenin uzun süredir tanık olduğu en büyük etnik şiddet olaylarında hükümet verilerine göre 200 kişi ölmüş, 1700 kişi yaralanmıştı. Sürgündeki Uygur gruplar bu olayda 5000 din fazla Uygur Türkü ketlı edildiğini duyurdu
Doğal kaynaklar bakımından zengin, aynı zamanda sekiz ülkeye sınırı olması dolayısıyla stratejik önemi bulunan Doğu Türkistan Uygur Özerk Bölgesi’nde Çin kaynaklarına göre yaklaşık dokuz milyon, Sürgündeki Uygur gruplara göre ise 35 milyon Uygur yaşıyor.
Ancak burada yaşayan Uygurlar, Han Çinlilerinin göç etmesinden rahatsız ve Pekin’in siyasi ve dini baskı uyguladığını savunuyor.
Pekin ise bu iddiaları yalanlıyor ve şiddete Doğu Türkistan İslam Hareketi adı verilen militan grubun sebep olduğunu savunuyor.
Çin ayrıca Doğu Türkistan İslam Hareketi’nin el Kaide örgütü ile de bağlantısı olduğunu iddia ediyor.
