Doğu Türkistan Haber ve Araştırma Merkezi Doğu Türkistan Haber ve Araştırma Merkezi
Doğu Türkistan’da meydana gelen olaylarda ölenlerin sayısı 21’e yükselirken; olaylar ile ilgili Çin yönetimi eleştiriliyor
Doğu Türkistan’daki olaylarda ölenlerin sayısı 21’e yükseldi. Uzmanlar ise Çin hükümetinin bölge politakısının olaylara neden olduğunu dile getiriyor.
28 Şubat günü Kaşgar’ın Kargalık ilçesinde D. Türkistanlılar ile Çinli göçmenler arasında meydana gelen olaylarda ölü sayısı 21’e yükseldi.
Washington’dan Doğu Türkistan‘a yönelik yayın yapan Hür Asya Radyosunun haberine göre, Çinli göçmenler ile bıçaklı kavgaya karışan Uygur gençlerinden 8 kişi Çin güvenlik kuvvetlerince olay mahallinde silahla vurularak öldürüldü, bir kişi ise sağ olarak ele geçirilip tutuklandı.
Olayda Çinli göçmenlerden 10 kişi öldü ve onlarcası ise yaralandı ve çeşitli hastanelerde tedavi altına alındı.
ÇİNLİLERİN SALDIRILARI ÖNCEKİLER İLE AYNI
Olayın meydana gelme ve olaylarda kullanılan kesici aletlerin şekli, geçen yıllarda Doğu Türkistan‘ın Kaşgar ve Hoten şehirlerinde meydana gelen ve Çinli göçmenlere yönelik eylemlerle benzerlik arz etmiş olması ise dikkat çekiyor.
“OLAYLAR SİNDİRME POLİTKASINI BİR PARÇASIDIR”
Merkezi Almanya’da bulunan “Yok Olma Tehlikesindeki Halkları Koruma Teşkilatı Asya İşleri Sorumlusu Ulrich Dilius, bölgede meydana gelmekte olan bu tür şiddet olaylarının Çin’in yürütme olduğu bastırma politikasından kaynaklandığını açıkladı. Dİlius “Biz teşkilat olarak 2009’da Urumçı olaylarının şiddetle bastırılmasından sonra, Çinliler ile Müslüman Uygurlar arasındaki etnik ayrışma ve nefretin bölgede gerilimi tırmandırdığını sürekli olarak Çin Hükümetine ilettik. Biz bu tür olayların vuku bulabileceğini şahıslar, etnik guruplar arasında da patlak vereceğini, baskı ve
şiddetin sosyal patlamalara sebep olabileceğini sürekli bildirdik Ancak, Çin yönetimi bizim bu uyarılarımızı dikkate almadı ve bu konuda hiçbir tedbir alma yoluna de gitmedi. Aksine yönetim tutuklama ve bastırma yöntemlerini kullandı. Uygurları ‘potansiyel huzursuzluk’ kaynağı zorbalar ” olarak göstermek sureti ile durumu daha de gerilimli hale getirdi.” demiştir.
Japonya Uygur Cemiyetinin Başkanı İlham Mahmut “Çinlilerin Uygurları kontrol etme politikasının çağımız gerçekleri ile bağdaşmadığını” ifade etmiştir.
ABD’de yaşayan bazı Çinli aydınlara göre, Doğu Türkistan‘da Uygurlar ile Çinliler arasında etnik gerginlik ve patlama ihtimali her zaman mevcuttur. ABD Dyok Üniversitesi Misafir öğretim üyesi Xiu Vin Lu, Çin Yönetiminin Uygurlar ile Çinliler arasındaki anlaşmazlıkları bilinçli olarak körüklediğini kin ve nefret tohumları ektiğini ve bundan yararlanmak isteğini iddia etmiştir.
İlham Tohtı, etnik nefretin kaynağının Çinliler olduğunu ifade ederken; Ulrich Dilius ise, bu iddianın tatmin edici bir tanımlama olmadığını dile getirdi.
ÇİN: OLAYLARI BÜYÜTMEYİN
Pekin’de dün gerçekleştirdiği basın toplantısında konu ile ilgili konuşan Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Huang Lei ,bu olayın fazla büyütülmemesi ve ciddiye alınmaması gerektiğini, zaman zaman Doğu Türkistan’da ayrılıkçı terör guruplarınca yapılan yerel ve münferit bir olay olduğu, bu olaya de “teröristlerce gerçekleştirilen münferit bir olay olarak ” algılanması gerektiğini , Uygur bölgesinin çok suratlı bir şekilde gelişme yolunda olduğunu” İddia etmiştir.
Çin Yönetimi olayları “Bölücü Terör Örgütlerince gerçekleştirildiğini,masum vatandaşlara yapılan bir saldırı olduğunu olaylarda 13 vatandaşın öldüğü, saldırganlardan 7 kişinin güvenlik güçlerince olay anında vurularak etkisiz hale getirildiğini” bildirmiştir.
Dünya Uygur Kurultayı Kargalık olaylarında en az 20 kişinin öldüğünü, bunlardan en az 7 kişinin güvenlik mensupları olduğunu bildirmişti. Uygur Direniş Gurubunun “Dialog ve barış yolu ile tepkisini ifade edememekten dolayı, ilkel kesici aletleri kullanarak direnmekten başka çaresi kalmayanUygurların Hareketi olduğunu”
açıkladı.
Bazı uluslararası kuruluşlar ve Uygurlar problemine ilgi duyan bazı uzmanlar, bu olayın meydana gelmesine yönelik nedenler ne olursa olsun, Çin yönetiminin Doğu Türkistan‘da yürüttüğü istikrar politikası ile güvenlik tedbirlerinin meseleyi halletmekten çok uzak olduğunu, Çin yönetimininUygur politikasını yeniden gözden geçirmesini ,istikrar politikasını kullanarak hedeflediği bastırma siyasetine son vermesini Uygur halkına daha fazla hak ve hukuk tanımasını ifade etmektedirler.
